\NormalFont\ShortTitle{Hunas}
{\MTB Ka guhuren meyitenged ki
\par }{\MT Hunas
\par }{\IS Igpewun‑a
\par }{\IP Ka seini ne baseen, migpangguhud meyitenged te sabeka ne prupita ne egngaranan ki Hunas. Diye sikandin mig-ugpe te Israil te igkahibang ne balabahan, me 250 ne leg‑un ka miglihad te nekeimpus e si Dabid ka mighari. Ka seini ne baseen, kene ne iling te duma ne me guhuren meyitenged te pegpanagne, su migpanengneng seini meyitenged te neula-ula te sabeka ne prupita ne ware migtuman te insuhu te Manama kandin ne egpeendiyeen te siyudad te Ninibi. Ware sikandin migtuman te insuhu kandin su nakataha sikandin ne kene egbulusan te Manama te eglegpad ka seeye ne siyudad ke eg-inniyug ka me etew te me sale dan. Piru tenged te kein-inuwan ne natamanan din, napehes sikandin ne miggendiye te Ninibi wey migpangguhud te igpahuhud kandin te Manama. Nataman, neenenduenan sikandin wey nasakitan puun su ware iya natuman ka ingkahi rin diye te me etew ne eglegparan te Manama ka inged dan.
\par }{\IP Nahuhud degma te seini ne baseen ne egpalintutuu te Manama ka langun ne inggimu rin iling te weyig, ngalap, kalamag wey duma pad. Piru labew te langun, nahuhud kayi ne hiid‑uwen ka Manama wey dakel ka geyinawa rin, su minsan ka kuntere te keet-etawan din, impasaylu rin wey inluwas din te mig-inniyug e sikandan te me sale dan.
\par }{\IOT Ka nenasulat te seini ne baseen
\par }{\IO Ka pegsupak ni Hunas te suhu te Manama
{\IOR{1:1-17}}
\par }{\IO Ka peg-ampu ni Hunas
{\IOR{2:1-10}}
\par }{\IO Ka peggendiye ni Hunas te Ninibi
{\IOR{3:1-10}}
\par }{\IO Ka langet ni Hunas te pegkeyid‑u te Manama te matig-Ninibi
{\IOR{4:1-11}}

\par }\ChapOne{1}{\SH Ka pegsupak ni Hunas te suhu te Manama
\par }{\PP \VerseOne{1}\XREF{✡}{{\XO 1:1 }
2Har 14:25.}Due etew ne egngaranan ki Hunas ne anak ni Amitay. Sabeka ne aldew impanengneng sikandin te Magbebaye ne Manama,
\VS{2}“Dagdahew ka hendiye te Ninibi, ka dakel ne siyudad wey panpanayi nu ka me mahinged diye su nakamaan-maan ad e te mareet ne hinimuwan dan.”
\VS{3}Piru nekeisip mule si Hunas ne egpallahuy diye te Tarsis\FTNT{*}{{\FR 1:3 }
Ka Tarsis nekegdiyu te Ninibi.} eyew egpakapariyu te Magbebaye ne Manama. Puun due, migtupang sikandin peendiye te Hupa wey due barku ne nakita rin diye ne eggendiye te Tarsis. Migbayad sikandin te pliti rin wey mig-untud e eyew egpakariyu-diyu te Magbebaye ne Manama.
\par }{\PP \VS{4}Piru te nalanting e ka barku, migpeuyan ka Magbebaye ne Manama te makeseg ne kalamag diye te dahat. Ne migderakel e amana ka me bunlud wey hendue te egkahuhus e ka barku ne mig-unturan dan.
\VS{5}Nenaaldek ka langun ne me trabahanti te barku wey migpangananey ka tagse sabeka te me manama ran. Impandegpak dan diye te dahat ka impandulan te barku eyew egmaagkap naan de. Piru si Hunas, diye mule te kinariraleman te barku wey nakaliplipereng sikandin diye.
\par }{\PP \VS{6}Ne dutu, miggendiyaan sikandin te kepitan te barku wey migkahiyan, “Hey, mania te migliplipereng ke re due? Enew ka wey pangananey ka te manama nu. Kema ke egkeyid‑u red sikandin kanta wey egpangabangan ki nikandin eyew kene ki egkengalened.”
\par }{\PP \VS{7}Ne dutu, migpalalahey ka me trabahanti ne migkahi, “Kema, egpintut-pintut ki eyew egkanengnengan ta ke hentew ka egpuunan te karereetan ne migginguma kanta.” Ne migpintut-pintut en iya sikandan wey si Hunas ka natinuru.
\VS{8}Ne migkahi sikandan, “Nangeni key ke mania te miggingumaan ki te karereetan kuntee. Nekey‑a ka trabahu nu, wey hendei ka egpuun? Hendei ka mig-ugpe wey nekey‑a ka tribu nu?”
\par }{\PP \VS{9}Ne migtabak si Hunas, “Sabeka a ne Hibruwanen wey ka impalintutuuwan ku ne Magbebaye, sika se Manama ne diye te langit ne miggimu te dahat wey tane.”
\VS{10}Ne mignangenan e sikandan ni Hunas te migpallahuy sikandin te Magbebaye ne Manama.
\par }{\PP Puun due, naaldek amana ka me trabahanti te barku wey migkahiyan dan sikandin, “Keyey, makaaldek-haldek amana seini se inggimu nu.”
\par }{\PP \VS{11}Ne dutu egkalihet e degma egmakeseg ne subla ka kalamag wey ka me bunlud, purisu mig-insaan dan e si Hunas, “Egmenuwen ney buwa sikeykew eyew egpeeneng-eneng e ka dahat ne egdaldaleet?”
\par }{\PP \VS{12}Ne migtabak si Hunas, “Iantug e re nikaniyu te dahat eyew egpeeneng-eneng e ka kalamag wey ka me bunlud su nakanengneng a te sikeddiey ka egpuunan kayi.”
\par }{\PP \VS{13}Piru migpakannekal migpamegsey ka me trabahanti su eyew egpakatuhun perem ka barku diye te ilis. Piru ware neyimu ran su nanasnasian pad ne migmakeseg ka kalamag.
\VS{14}Purisu migpangananey sikandan te Magbebaye ne Manama ne migkahi, “E Magbebaye, egpeyid‑u-hid‑u key keykew ne kene key gulaa tenged su eggimatayan ney ka seini ne etew. Kene key senditi ke ware sale te etew ne eggimatayan ney, su seini se neyitabu keykew ma ne igkeupii Magbebaye ne Manama.”
\VS{15}Ne innenat dan e si Hunas wey in-antug dan e diye te dahat. Ne sahuhune ne migpeeneng-eneng ka makeseg ne kalamag wey ka me bunlud.
\VS{16}Puun dutu, amane e egkaaldek te Magbebaye ne Manama ka me etew, wey migbehey sikandan te igpanubad dan te Magbebaye ne Manama wey migsaad ne egpamakey kandin.
\par }{\PP \VS{17}\XREF{✡}{{\XO 1:17 }
Mat 12:40.}Ne migsuhu ka Magbebaye ne Manama te dakel ne isda ne egparawiyen ki Hunas. In-abeleng te isda si Hunas, wey tatelu ne aldew wey marusilem sikandin diye te getek te isda.

\par }\Chap{2}{\SH Ka peg-ampu ni Hunas
\par }{\PP \VerseOne{1}Ne mig-ampu si Hunas te Magbebaye ne Manama rin te diye din e te getek te isda.
\VS{2}Miggenendue sikandin,
\par }{\Q “Te keyirapan ku Magbebaye ne Manama, in-umew ku sikeykew wey intabak a nikeykew. Puun te inged te me minatey, migpangananey a keykew wey indineg a nikeykew.
\par }{\Q \VS{3}Indegpak a nikeykew diye te pused te dahat, wey nakaseneb a te weyig wey natanled a te derakel ne me luwak wey me bunlud ne impeuyan nu.
\par }{\Q \VS{4}Nakakahi a, ‘Nakariyu-diyu ad te tangkaan nu, wey kena ad egpakakita te matulus ne timplu nu.’\FTNT{*}{{\FR 2:4 }
Diye te duma ne sinulat: piru eg-iman-iman e red man‑e ne egpitew te matulus ne timplu nu.}
\par }{\Q \VS{5}Naleplep a te dakel ne weyig wey natanled a. Ne nabeleberan ka ulu ku te me hilamunen te dahat.
\par }{\Q \VS{6}Natanled a diye te kinariraleman te weyig, diye te igtubu te me bubungan ne hendue te naprisu a ne warad kaligwangan te ware egtamanan. Piru Magbebaye ne Manama ku, impalepew e red nikeykew ne neuyag pad puun diye te kinariraleman.
\par }{\Q \VS{7}Te naheram ku ne egkabigtawan ad e, migpangananey a keykew Magbebaye ne Manama wey indineg nu ka peg-ampu ku diye te matulus ne timplu nu.
\par }{\Q \VS{8}Ka me etew ne migsimba te me diyus-diyus ne ware karuan, mig-inniyuhan dan e ka hid‑u nu kandan.
\par }{\Q \VS{9}Piru sikeddiey, egpanubad a keykew ne eg-ul-ulahing te pegpasalamat, wey egtumanen ku ka insaad ku. Ka kaluwasan diye egpuun keykew Magbebaye ne Manama.”
\par }{\PP \VS{10}Ne dutu, insuhu e te Magbebaye ne Manama ka isda wey inluwe e si Hunas diye te ilis te dahat.

\par }\Chap{3}{\SH Ka peggendiye ni Hunas te Ninibi
\par }{\PP \VerseOne{1}Ne impanengneng e man‑e te Magbebaye ne Manama si Hunas,
\VS{2}“Dagdahew ka hendiye te Ninibi, ka dakel ne siyudad wey ipangguhud nu diye ka igpahuhud ku keykew.”
\VS{3}Ne dutu, migtuman e si Hunas te ingkahi te Magbebaye ne Manama wey miggendiyad te Ninibi. Dakel amana ne siyudad ka Ninibi su egtatelu ne aldew ka pegtale dutu.
\VS{4}\XREF{✡}{{\XO 3:4 }
Mat 12:41; Luk 11:32.}Migsenge-kaaldew si Hunas ka miggipanew te pegseled din te siyudad. Pegkapenga due, migpangguhud e sikandin ne miggenendue, “Te hep‑at ne pulu (40) ne aldew puun kuntee, egdereetan e seini se inged ne Ninibi!”
\par }{\PP \VS{5}Ne seeye se me matig-Ninibi, migpalintutuu te Manama wey nasabeka sikandan langun ne migpuasa ligkat te me meyaman peendiye te egkaayu-ayu, wey migsaluub sikandan te saku\FTNT{*}{{\FR 3:5 }
Iyan igpasabut kayi ka meitem wey egdehes ne manggad ne inggimu puun te bulbul te kambing ne igsaluub te timpu te peglungku wey ke eg-inniyug naa te sale.} isip palinneu te peglungku dan.
\par }{\PP \VS{6}Te pegkarineg dutu te Hari te Ninibi, migsasindeg sikandin puun te trunu rin wey inluung din e ka mahal ne kumbale din wey migsaluub e sikandin te saku wey migpinnuu diye te abu.
\VS{7}Ne impataha rin ka me matig-Ninibi te miggenendue, “Seini ka suhu te Hari wey te me upisyal din: ka langun ne etew wey ka me ayam, keilangan ne kene egkeen wey eg-inum.
\VS{8}Keilangan ne ka langun ne etew egsaluub te saku, wey ka me ayam dan degma egpanaluuban dan. Ne keilangan ne eg-ampu ka langun diye te Manama ne malehet iya ne egpuun te pusung dan, wey eg-inniyuhan dan ka maddeet ne batasan wey hinimuwan dan.
\VS{9}Su kema ke egkabalbalawan ded ka suman-suman te Manama wey egkabewu red ka langet din kanta eyew kene ki red egkahule.”
\par }{\PP \VS{10}Te nakita te Manama ka inggimu ran ne peg-inniyug te mareet ne hinimuwan dan, nabalbalawan e ka suman-suman din meyitenged te pegdereet din perem kandan wey ware din e seeye ipabulus.

\par }\Chap{4}{\SH Ka langet ni Hunas te pegkeyid‑u te Manama te matig-Ninibi
\par }{\PP \VerseOne{1}Ne puun te seeye ne neyitabu, natameneng amana si Hunas wey nalangetan sikandin.
\VS{2}\XREF{✡}{{\XO 4:2 }
Iks 34:6.}Ne mig-ampu sikandin te Magbebaye ne Manama ne migkahi, “Magbebaye, seini iya ka nasuman-suman ku ne egkeyitabu te diye e pad te inged ku. Ne sika ka egpuunan ne egpallahuy a perem diye te Tarsis su nakataha a Manama ne meupiya ka, hiid‑uwen ka, wey kene ne mahaan ne egkabelu. Dakel ka geyinawa nu ne kene egkabalbalawan, wey andam te pegbalew-balew te insuman-suman nu ne pegdereet te me etew.
\VS{3}\XREF{✡}{{\XO 4:3 }
1Har 19:4.}Purisu Magbebaye ne Manama, kua nud mule ka umul ku su meupiya pad ke egpatey a du te egkeuyag pad.”
\par }{\PP \VS{4}Piru migtabak ka Magbebaye ne Manama, “Eleg naa ne igkabelu nu seini?”
\par }{\PP \VS{5}Ne miglihawang e si Hunas te siyudad wey miggendiye te dapit te igsile te siyudad wey diye migpinpinnuu. Migleleeb sikandin wey miggelung dutu ka egtetahad ke nekey ka egtamanan te Ninibi.
\VS{6}Ne dutu, migpatubu ka Magbebaye ne Manama te sabeka ne pinamula ne egpakatimpa ki Hunas eyew egkaralungan sikandin. Nahale amana si Hunas tenged te pinamula.
\VS{7}Piru te egkasi-si e ka kaliwaswasan, migpeuyan ka Manama te uled ne deisek ne migketket te pinamula, sikan naa ka nalanes e seini.
\VS{8}Te migsile e ka aldew, migpeuyan e man‑e ka Manama te meinit ne kalamag puun te igsile. Napangkag ka ulu ni Hunas te aldew wey natabeleg sikandin. Seeye naa, egkeupian e sikandin ne egpatey ne migkahi, “Meupiya pad iya ke egpatey a du te egkeuyag e pad.”
\par }{\PP \VS{9}Piru mig-insaan sikandin te Manama, “Eleg naa ne igkabelu nu ka intamanan te pinamula?”
\par }{\PP Ne migtabak si Hunas, “Uya, eleg iya ne igkabelu ku sika. Sikan naa, meupiya pad ke egpatey ad e.”
\par }{\PP \VS{10}Ne migkahi ka Magbebaye ne Manama, “Neyimenawan ka te pinamula ne ware nu ikalasey, wey kene ne sikeykew ka migpatulin kayi. Migtubu seini wey migpatey te senge-karusileman de.
\VS{11}Ne iyan e naan pa iya kene meyid‑u te Ninibi, ka dakel ne siyudad ne due subla te 120,000 ne me etew ne ware pad nakanengneng te mareet wey meupiya,\FTNT{*}{{\FR 4:11 }
Te Hibruwanen: ware nakanengneng ke hendei ka kawanan wey gibang ne belad.} wey te sesalihi ne me ayam dan?”
\par }